યુ.પી. પોલીસ વાહ વાહી પામવા માટે ‘હાફ એન્કાઉન્ટર’ કરી રહી છે: હાઈકોર્ટ | UP Police | Alhabad High Court | Law Sahitya

અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટે પોલીસને અવમાનનાની ચેતવણી આપી

એલાહાબાદ | ૨૩ જાન્યુઆરી ૨૦૨૬

| UP Police | Alhabad High Court | encounter ।

યુ.પી. પોલીસના એન્કાઉન્ટરમાં અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટે આરોપીને ગંભીર ઈજા થવાના કેસમાં પોલીસ અધિકારીઓ દ્વારા પાલન કરવામાં આવતી સખ્ત 6-પોઈન્ટ ગાઇડલાઇન્સ જારી કરી છે. જસ્ટિસ અરુણ કુમાર દેશવાલની બેન્ચે સ્પષ્ટ કર્યું કે જિલ્લા પોલીસ ચીફ (SP, SSP અને કમિશનર સહિત) જો તેમના અધિકારક્ષેત્રમાં PUCL વિરુદ્ધ મહારાષ્ટ્ર રાજ્ય કેસમાં સુપ્રીમ કોર્ટની ગાઇડલાઇન્સનું સખ્તીથી પાલન ન કરવામાં આવે તો તેઓ કોર્ટના અવમાનના માટે વ્યક્તિગત રીતે જવાબદાર રહેશે.

બેન્ચે ટિપ્પણી કરી કે યુ.પી. પોલીસના ‘હાફ-એન્કાઉન્ટર’ના તરીકા પર કડક ફટકાર લગાવતાં કહ્યું કે તેમની સમક્ષ એવા અનેક કેસ આવ્યા છે જ્યાં પોલીસ અધિકારીઓ ફક્ત સમયસર પ્રમોશન, સિનિયર અધિકારીઓથી તારીફ કે સોશિયલ મીડિયા પર લોકપ્રિય થવા માટે “અનાવશ્યક રીતે હથિયારનો ઉપયોગ કરે છે અને આરોપીના ઘૂંટણની નીચે પગમાં ગોળી મારીને ઈજા પહોંચાડે છે”.

હાઈકોર્ટની કડક ટિપ્પણીઓ

• કાયદાની નજરમાં આવું કામ સ્વીકાર્ય નથી – આરોપીને સજા આપવાનો અધિકાર ન્યાયપાલિકા પાસે છે, પોલીસ પાસે નહીં
• ભારત એક લોકશાહી દેશ છે – તેને ભારતના સંવિધાનના મૂલ્યો અને નિર્દેશો અનુસાર ચલાવવું જોઈએ, જે વિધાનસભા, કાર્યપાલિકા અને ન્યાયપાલિકાની ભૂમિકાને સ્પષ્ટપણે અલગ કરે છે
• તારીફ મેળવવા કે અન્ય બાહ્ય હેતુઓના બહાને પોલીસ અધિકારીઓને અનાવશ્યક ફાયરિંગ કરીને અને શરીરના ગૈર-મહત્વના ભાગ પર ઈજા પહોંચાડીને આરોપીને સજા આપવા માટે ન્યાયપાલિકાનું કામ કરવાની પરવાનગી નથી

PUCL ગાઇડલાઇન્સનું સખ્ત પાલન કરવાનો આદેશ

1. જો માહિતીના આધારે પોલીસ પાર્ટી મોકે પહોંચે અને મુઠભેડ થાય જેમાં પોલીસ પાર્ટી દ્વારા હથિયારનો ઉપયોગ થાય અને આરોપી અથવા અન્ય વ્યક્તિને ગંભીર ઈજા થાય તો તેના સંબંધમાં FIR એ જ પોલીસ સ્ટેશન અથવા નજીકના સ્ટેશનમાં મુઠભેડમાં સામેલ પોલીસ પાર્ટીના મુખ્ય દ્વારા નોંધવામાં આવશે
2. FIRમાં મુઠભેડમાં સામેલ પોલીસ સભ્યોના નામ આરોપી/સંદિગ્ધ તરીકે નહીં, પરંતુ ટીમ (STF કે રેગ્યુલર પોલીસ)નો ઉલ્લેખ કરી શકાય
3. ઘાયલ આરોપી/પીડિતને તબીબી સહાય આપવી અને તેની ઈજાની તપાસ કરાવવી – બાદમાં ઘાયલ વ્યક્તિના ફિટનેસ સર્ટિફિકેટ સાથે મેજિસ્ટ્રેટ અથવા મેડિકલ ઑફિસર દ્વારા નિવેદન નોંધવું
4. પોલીસ એન્કાઉન્ટરની ઘટનાની સંપૂર્ણ તપાસ પછી રિપોર્ટ સક્ષમ કોર્ટને મોકલવો
5. પોલીસ એન્કાઉન્ટર તરત બાદ પોલીસ પાર્ટીના ઑફિસરને આઉટ ઑફ ટર્ન પ્રમોશન કે ગેલેન્ટ્રી એવોર્ડ ન આપવો
6. જો પોલીસ એન્કાઉન્ટરમાં ઘાયલ વ્યક્તિનો પરિવાર ઉપરોક્ત પ્રક્રિયાનું પાલન ન થયું હોવાનું માને તો તે સેશન્સ જજ સમક્ષ ફરિયાદ કરી શકે

યુ.પી. પોલીસ તારીફ પામવા માટે ‘હાફ એન્કાઉન્ટર’ કરી રહી છે! હાઈકોર્ટે SP/SSPને PUCL ગાઇડલાઇન્સનું ઉલ્લંઘન કરવા પર અવમાનનાની ચેતવણી આપી – પોલીસને આરોપીને સજા આપવાનો અધિકાર નથી, તે ન્યાયપાલિકાનો છે.

#AllahabadHighCourt #HalfEncounter #UPPolice #PUCLGuidelines #GujaratiLegal