જો બેંક-ટેલિકોમની લાપરવાહીથી નુકસાન થાય તો જવાબદારી તેમની – MHA સમિતિ | Digital Arrest | Law Sahitya
ડિજિટલ અરેસ્ટ કેસમાં જો બેંક-ટેલિકોમની લાપરવાહીથી નુકસાન થાય તો જવાબદારી તેમની – MHA સમિતિની મોટી ભલામણ
નવી દિલ્હી | 21 જાન્યુઆરી 2026
સુપ્રીમ કોર્ટના સ્વતઃ સંજ્ઞાન કેસ પછી MHAએ ડિજિટલ અરેસ્ટ ઘોટાળાની તપાસ માટે ઉચ્ચસ્તરીય સમિતિ બનાવી. સમિતિએ પહેલી બેઠકમાં મોટી ભલામણ કરી – જો બેંક, ટેલિકોમ કંપની કે અન્ય નિયંત્રિત સંસ્થાની લાપરવાહીથી પીડિતને નુકસાન થાય તો તેમની જવાબદારી નક્કી થશે અને મુઆવજો આપવો પડશે!
સુપ્રીમ કોર્ટના સ્વતઃ સંજ્ઞાન કેસ પછી કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલય (MHA)એ ડિજિટલ અરેસ્ટ ઘોટાળાના તમામ પાસાઓની તપાસ માટે ઉચ્ચસ્તરીય આંતર-વિભાગીય સમિતિ બનાવી છે. આ સમિતિ ગૃહ મંત્રાલયના વિશેષ સચિવ (આંતરિક સુરક્ષા)ની અધ્યક્ષતામાં કાર્ય કરશે. સમિતિની પહેલી બેઠક ૨૯ ડિસેમ્બરે થઈ, જેમાં મોટી ભલામણો કરવામાં આવી છે.
સમિતિની મુખ્ય ભલામણો
- બેંક, ટેલિકોમ કંપની કે અન્ય નિયંત્રિત સંસ્થાની લાપરવાહીથી નુકસાન થાય તો તેમની જવાબદારી નક્કી થશે
- પીડિતને મુઆવજો આપવાનું તંત્ર બનાવવું – આ અન્ય કાનૂની ઉપાયોથી અલગ રહેશે
- CBIએ સૂચન કર્યું – આર્થિક મર્યાદા નક્કી કરી ઉપરના કેસ CBI અને નીચેના કેસ રાજ્ય એજન્સીઓ સંભાળે
- RBIએ જણાવ્યું – AI આધારિત ફ્રોડ ડિટેક્શન સિસ્ટમ અને સંદિગ્ધ ખાતા ફ્રીઝ કરવાની SOP તૈયાર થઈ રહી છે
- MeitYએ IT Actની કલમ 46 હેઠળ નિર્ણય તંત્રને મજબૂત કરવાની જરૂર જણાવી
- DoTએ ટેલિકમ એક્ટ 2023 હેઠળ નવા નિયમો તૈયાર કર્યા – લાપરવાહીથી સિમ આપવા પર રોક
- I4Cએ બેંક-લો એન્ફોર્સમેન્ટ સાથે સંકલન અને ફ્રોડના પૈસા ઝડપથી ફ્રીઝ કરવાની નવી SOP પર કામ ચાલુ હોવાનું જણાવ્યું
સમિતિનું ગઠન અને કાર્ય
- અધ્યક્ષ: ગૃહ મંત્રાલયના વિશેષ સચિવ (આંતરિક સુરક્ષા)
- સભ્ય-સચિવ: I4Cના CEO
- સભ્યો: MeitY, DoT, MEA, વિથ શાખા, કાયદા મંત્રાલય, ઉપભોક્તા મંત્રાલય, RBI, CBI, NIA, દિલ્હી પોલીસ
- બેઠક: દર 15 દિવસે
- અટોર્ની જનરલ આર. વેંકટરમણી પણ ભાગ લેશે
સમિતિના કાર્યો
- એન્ફોર્સમેન્ટ એજન્સીઓની રીઅલ-ટાઈમ સમસ્યાઓની તપાસ
- અમિકસ ક્યુરીની ભલામણો અને કોર્ટના આદેશો પર વિચાર
- કાયદા, નિયમો, પરિપત્રોમાં ખામીઓ શોધવી
- સુધારાત્મક પગલાં સૂચવવા અને કોર્ટને ઇનપુટ આપવા
 |
| ડિજિટલ અરેરેસ્ટ કેસ |
ડિજિટલ અરેસ્ટ ગોટાળામાં બેંક-ટેલિકોમની લાપરવાહીથી નુકસાન થાય તો તેમની જવાબદારી નક્કી થશે! MHA સમિતિની આ ભલામણ પીડિતોને મોટી રાહત આપશે. સુપ્રીમ કોર્ટમાં 20 જાન્યુઆરીએ આગળની સુનાવણી – નજર રાખજો!