સિગારેટ-તમાકુ-પાન મસાલા મોંઘા થશે! નાણામંત્રીએ લોકસભામાં બિલ રજૂ કર્યું – એક્સાઇઝ ડ્યુટી + નવો સેસ લાગશે

Nirmala Sitaraan

બંને બિલમાં શું છે?

• Central Excise (Amendment) Bill 2025:
  સરકારને સેન્ટ્રલ એક્સાઇઝ ડ્યુટી વધારવાની સંપૂર્ણ સત્તા મળશે – ખાસ કરીને તમાકુ પ્રોડક્ટ્સ પર
• Health Security and National Security Cess Bill 2025:
  નવો સેસ લાગશે જેનું નામ છે “હેલ્થ સિક્યોરિટી અને નેશનલ સિક્યોરિટી સેસ”
  આનાથી આવનારી આવકનો ઉપયોગ આરોગ્ય અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે થશે
• GST કોમ્પેન્સેશન સેસ બંધ:
  હાલનો કોમ્પેન્સેશન સેસ (જે ૨૦૨૬ સુધી હતો) તે બંધ થઈને તેને બદલે આ નવા સેસ લાગશે.

કઈ વસ્તુઓ મોંઘી થશે?

• સિગારેટ (દરેક કેટેગરી)
• બીડી, ચેવિંગ તમાકુ, ગુટખા
• પાન મસાલા (રજનીગંધા, વિમલ, પાન પરાગ વગેરે)
• ખૈની, જર્દા, તમાકુવાળા દાંત સાફ કરવાના પાવડર

સરકારનું કારણ શું છે?

• તમાકુના ઉપયોગથી થતા કેન્સર, હાર્ટ એટેક જેવા રોગોનો ખર્ચ ઘટાડવો
• આરોગ્ય સેવાઓ માટે વધુ ફંડ જનરેટ કરવું
• રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે પણ ફંડની જરૂર છે (નવું નામ આપીને સેસ લગાવવો)
• GST કોમ્પેન્સેશન સેસ ૨૦૨૬માં ખતમ થઈ રહ્યો છે – એની જગ્યાએ નવો સેસ

સામાન્ય માણસ પર અસર

• સિગારેટની કિંમત ₹૫ થી ₹૨૦ સુધી વધી શકે છે
• પાન મસાલા પર ૧૦-૨૦% વધુ ટેક્સ લાગી શકે છે
• ગુટખા-તમાકુની પાઉચ પણ મોંઘી થશે
• આવકનો મોટો ભાગ આરોગ્ય અને સુરક્ષા માટે વાપરવાનો દાવો