📘 સંસદ (અયોગ્યતા નિવારણ) અધિનિયમ એક્ટ, 1959 | Gujarati, Hindi, English PDF Explained
સંસદ (અયોગ્યતા નિવારણ) અધિનિયમ, 1959 (Parliament (Prevention of Disqualification) Act, 1959)
પરિચય:
સંસદ (અયોગ્યતા નિવારણ) અધિનિયમ, 1959 ભારત સરકારે પસાર કર્યો હતો. આ કાયદાનો હેતુ એ છે કે સંસદના સભ્યોને “લાભનો પદ (Office of Profit)” હેઠળ આવતી કેટલીક સરકારી પદવી રાખવા બદલ અયોગ્ય ન ગણવામાં આવે. આથી લોકસભા અને રાજ્યસભાના સભ્યો પોતાની જવાબદારીઓ સાથે સાથે કેટલાક નિર્ધારિત પદો પણ ધારણ કરી શકે છે.
મુખ્ય જોગવાઈઓ:
- લાભનો પદ (Office of Profit): સામાન્ય રીતે કોઈ સભ્ય સંસદની બહાર સરકારી પદ ધારણ કરે અને તેમાંથી નાણાકીય કે અન્ય લાભ મેળવે, તો તે અયોગ્ય ગણાય છે. પરંતુ આ કાયદો કેટલીક પદવીઓ માટે છૂટ આપે છે.
- અયોગ્યતા નિવારણ: કાયદામાં સૂચિબદ્ધ પદો (જેમ કે – કેટલાક સલાહકાર પદો, બોર્ડના સભ્ય, સમિતિઓના સભ્ય વગેરે) પર સંસદસભ્ય રહી શકે છે અને તે માટે તેઓને અયોગ્ય જાહેર કરવામાં આવતું નથી.
- સંસદની મંજૂરી: આ કાયદા હેઠળ કયા પદોને અયોગ્યતા નિવારણમાં મૂકવાના છે તે સંસદ નક્કી કરે છે.
- સુધારા: સમયાંતરે આ અધિનિયમમાં સુધારા કરવામાં આવ્યા છે જેથી બદલાતી પરિસ્થિતિઓ મુજબ નવા પદો ઉમેરવામાં આવે.
મહત્ત્વ:
આ કાયદો લોકશાહી વ્યવસ્થામાં મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે તે સંસદસભ્યોને કેટલાક વધારાના જવાબદારીઓ (જેમ કે સામાજિક, શૈક્ષણિક, વિકાસકારી બોર્ડ કે સમિતિઓમાં સેવા) સાથે જોડાવાની તક આપે છે. સાથે સાથે તે સુનિશ્ચિત કરે છે કે લાભના પદના કારણે સંસદસભ્યોની નિષ્પક્ષતા અને લોકશાહી મૂલ્યો પર અસર ન પડે.
'સંસદ (અયોગ્યતા નિવારણ) અધિનિયમ એક્ટ, 1959' ભારત સરકાર દ્વારા અમલમાં મુકાયેલ મહત્વપૂર્ણ કાયદો છે. આ કાયદો નાગરિકો, વકીલો અને વિદ્યાર્થીઓ માટે ઉપયોગી માર્ગદર્શિકા રૂપે કાર્ય કરે છે. અહીં તમે તેનો સંપૂર્ણ PDF ગુજરાતી,હિન્દી,English એમ ત્રણ ભાષામાં વાંચી શકો છો
📘 English PDF
📗 Hindi PDF
📕 Gujarati PDF
મહત્વપૂર્ણ: અહીં આપેલ PDF ફાઈલ ફક્ત વાંચવા માટે છે. ભારતના અન્ય કાયદા, અધિનિયમ અને નિયમો જાણવા માટે અમારી બ્લોગ શ્રેણી વાંચો.