આફ્રિકન ડેવલપમેન્ટ બેંક એક્ટ એક્ટ, 1983 સંપૂર્ણ માહિતી (Gujarati, Hindi, English PDF)

અનુક્રમણિકા (Contents)

• વિભાગોની વ્યવસ્થા
• વિભાગો
• 2. વ્યાખ્યાઓ
• 6. નિયમો બનાવવાની સત્તા
• 7. કલમ 5 હેઠળ જારી કરાયેલ સૂચનાઓ અને કલમ 6 હેઠળ બનાવેલા નિયમો સંસદ સમક્ષ રજૂ કરવા પડશે.
• સમયપત્રક
• પ્રકરણ VII

આફ્રિકન ડેવલપમેન્ટ બેંક એક્ટ, ૧૯૮૩

_______

વિભાગોની વ્યવસ્થા

______

વિભાગો

૧. ટૂંકું શીર્ષક, વિસ્તાર અને શરૂઆત.

2. વ્યાખ્યાઓ.

૩. બેંકમાં ચુકવણી.

૪. રિઝર્વ બેંક બેંક માટે ડિપોઝિટરી બનશે.

૫. બેંકને દરજ્જો અને ચોક્કસ મુક્તિ, મુક્તિ અને વિશેષાધિકારો સોંપવા અને તેના અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓને ચોક્કસ મુક્તિ, મુક્તિ અને વિશેષાધિકારો આપવા.

૬. નિયમો બનાવવાની સત્તા.

૭. કલમ ૫ હેઠળ જારી કરાયેલ સૂચનાઓ અને કલમ ૬ હેઠળ બનાવેલા નિયમો સંસદ સમક્ષ રજૂ કરવા.

આફ્રિકન ડેવલપમેન્ટ બેંક એક્ટ, ૧૯૮૩

૧૯૮૩નો અધિનિયમ નં.૧૩

[૨૬મી મે, ૧૯૮૩.]

આફ્રિકન ડેવલપમેન્ટ બેંકની સ્થાપના અને કામગીરી અને તેનાથી સંબંધિત બાબતો માટે આંતરરાષ્ટ્રીય કરારને અમલમાં મૂકવા માટેનો કાયદો.

ભારતીય પ્રજાસત્તાકના ચોત્રીસમા વર્ષમાં સંસદ દ્વારા નીચે મુજબ ઘડવામાં આવ્યો:— ૧. ટૂંકું શીર્ષક, હદ અને શરૂઆત.—(૧) આ કાયદાને આફ્રિકન વિકાસ બેંક અધિનિયમ, ૧૯૮૩ કહી શકાય.

(૨) તે સમગ્ર ભારતમાં વિસ્તરે છે.

(૩) તે કેન્દ્ર સરકાર, સત્તાવાર ગેઝેટમાં સૂચના દ્વારા, નિયુક્ત કરે તે તારીખથી અમલમાં આવશે.

૨. વ્યાખ્યાઓ.—આ અધિનિયમમાં, જ્યાં સુધી સંદર્ભ અન્યથા જરૂરી ન હોય,—

(a) "કરાર" એટલે આફ્રિકન વિકાસ બેંકની સ્થાપના માટેનો કરાર; (b) "બેંક" એટલે કરાર હેઠળ સ્થાપિત આફ્રિકન વિકાસ બેંક. 3. બેંકને ચુકવણી.—(1) આ વતી સંસદ દ્વારા કાયદા દ્વારા યોગ્ય વિનિયોગ કર્યા પછી, સમયાંતરે, ચૂકવણીના હેતુ માટે જરૂરી બધી રકમ, ભારતના સંકલિત ભંડોળમાંથી ચૂકવવામાં આવશે -

(a) કરારના કલમ 6, 7, 10 અને 21 હેઠળ કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા બેંકને ચૂકવવાપાત્ર સબ્સ્ક્રિપ્શન્સ;

(b) કરારની કલમ 28 હેઠળ કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા બેંકને ચૂકવવાપાત્ર કોઈપણ રકમ; (2) કેન્દ્ર સરકાર, જો તેને યોગ્ય લાગે તો, કોઈપણ બિન-વ્યાજ ધરાવતી અને વાટાઘાટો ન કરી શકાય તેવી નોટો અથવા અન્ય જવાબદારીઓ બનાવી અને બેંકને જારી કરી શકે છે. 4. રિઝર્વ બેંક બેંક માટે ડિપોઝિટરી રહેશે.—ભારતીય રિઝર્વ બેંક બેંકના ભારતીય ચલણ હોલ્ડિંગ્સની ડિપોઝિટરી રહેશે.

૫. બેંકને દરજ્જો અને ચોક્કસ મુક્તિ, મુક્તિ અને વિશેષાધિકારો સોંપવા અને તેના અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓને ચોક્કસ મુક્તિ, મુક્તિ અને વિશેષાધિકારો આપવા.—(૧) અન્ય કોઈપણ કાયદામાં વિપરીત કંઈપણ હોવા છતાં, અનુસૂચિમાં દર્શાવેલ કરારની જોગવાઈઓ ભારતમાં કાયદાનું બળ ધરાવશે;

પરંતુ કરારની કલમ 57 માં કંઈપણ આ રીતે અર્થઘટન કરવામાં આવશે નહીં કે-

(a) બેંકને ભારતમાં કોઈપણ કસ્ટમ ડ્યુટી વિના માલની આયાત કરવાનો અધિકાર આપવો, પછીથી તેના વેચાણ પર કોઈ પ્રતિબંધ મૂક્યા વિના; અથવા

(b) વેચાયેલા માલના ભાવનો ભાગ બનતા ડ્યુટી અથવા કરમાંથી બેંકને કોઈપણ મુક્તિ આપવી; અથવા

(c) બેંકને ડ્યુટી અથવા કરમાંથી કોઈપણ મુક્તિ આપવી જે વાસ્તવમાં પૂરી પાડવામાં આવતી સેવાઓ માટેના શુલ્ક કરતાં વધુ નથી.

(૨) કેન્દ્ર સરકાર, સત્તાવાર ગેઝેટમાં સૂચના દ્વારા, તેમાં દર્શાવેલ કરારની જોગવાઈઓમાં યોગ્ય રીતે કરવામાં આવેલા અને અપનાવવામાં આવેલા કોઈપણ સુધારાઓ અનુસાર અનુસૂચિમાં સુધારો કરી શકે છે.

૬. નિયમો બનાવવાની સત્તા.—કેન્દ્ર સરકાર, સત્તાવાર ગેઝેટમાં સૂચના દ્વારા, આ કાયદાના હેતુઓને પૂર્ણ કરવા માટે નિયમો બનાવી શકે છે.

7. કલમ 5 હેઠળ જારી કરાયેલ સૂચનાઓ અને કલમ 6 હેઠળ બનાવેલા નિયમો સંસદ સમક્ષ રજૂ કરવા.—કલમ 5 ની પેટા-કલમ (2) હેઠળ જારી કરાયેલ દરેક સૂચના અને કલમ 6 હેઠળ બનાવેલા દરેક નિયમ, તે જારી કર્યા પછી અથવા બનાવ્યા પછી શક્ય તેટલી વહેલી તકે, સંસદના દરેક ગૃહ સમક્ષ, જ્યારે તે સત્રમાં હોય, કુલ ત્રીસ દિવસના સમયગાળા માટે મૂકવામાં આવશે, જે એક સત્રમાં સમાવિષ્ટ થઈ શકે છે.

1. 15 ડિસેમ્બર, 1983, સૂચના નં. G.S.R. 889(E), તારીખ 14 ડિસેમ્બર, 1983, ભારતનું ગેઝેટ, અસાધારણ, ભાગ II, કલમ 3(i) જુઓ.

અથવા બે કે તેથી વધુ ક્રમિક સત્રોમાં, અને જો, સત્ર અથવા ઉપરોક્ત ક્રમિક સત્રો પછી તરત જ સત્ર સમાપ્ત થાય તે પહેલાં, બંને ગૃહો સૂચનામાં અથવા, જેમ બને તેમ, નિયમમાં કોઈપણ ફેરફાર કરવા સંમત થાય અથવા બંને ગૃહો સંમત થાય કે સૂચના અથવા નિયમ જારી અથવા બનાવવો જોઈએ નહીં, તો સૂચના અથવા નિયમ ત્યારબાદ ફક્ત આવા સુધારેલા સ્વરૂપમાં જ અમલમાં રહેશે અથવા કોઈ અસર કરશે નહીં, જેમ બને તેમ; તેથી, આવા કોઈપણ ફેરફાર અથવા રદબાતલ તે સૂચના અથવા નિયમ હેઠળ અગાઉ કરવામાં આવેલી કોઈપણ વસ્તુની માન્યતાને પૂર્વગ્રહ વિના રહેશે.

સમયપત્રક

(વિભાગ 5 જુઓ)

આફ્રિકન વિકાસ બેંકની સ્થાપના માટે કાયદા કરારની જોગવાઈઓ

પ્રકરણ VII

સ્થિતિ મુક્તિ, મુક્તિ અને વિશેષાધિકારો

લેખ 50

સ્થિતિ

તેના હેતુ અને તેને સોંપવામાં આવેલા કાર્યોને પૂર્ણ કરવા માટે, બેંક સંપૂર્ણ આંતરરાષ્ટ્રીય વ્યક્તિત્વ ધરાવશે. તે હેતુઓ માટે, તે સભ્યો, બિન-સભ્ય રાજ્યો અને અન્ય આંતરરાષ્ટ્રીય સંગઠનો સાથે કરાર કરી શકે છે. તે જ હેતુઓ માટે, આ પ્રકરણમાં દર્શાવેલ સ્થિતિ, મુક્તિ, મુક્તિ અને વિશેષાધિકારો દરેક સભ્યના પ્રદેશમાં બેંકને આપવામાં આવશે.

લેખ 51

સભ્ય દેશોમાં સ્થિતિ

દરેક સભ્યના પ્રદેશમાં બેંક સંપૂર્ણ ન્યાયિક વ્યક્તિત્વ અને ખાસ કરીને સંપૂર્ણ ક્ષમતા ધરાવશે:

(a) કરાર કરવા

(b) સ્થાવર અને જંગમ મિલકત હસ્તગત કરવા અને નિકાલ કરવા; અને

(c) કાનૂની કાર્યવાહી શરૂ કરવા.

લેખ 52

ન્યાયિક કાર્યવાહી

1. બેંક તેની ઉધાર લેવાની શક્તિના ઉપયોગથી ઉદ્ભવતા કિસ્સાઓ સિવાય દરેક પ્રકારની કાનૂની પ્રક્રિયાથી મુક્તિ મેળવશે, જ્યારે તેના પર ફક્ત એવા સભ્યના પ્રદેશમાં સક્ષમ અધિકારક્ષેત્રની અદાલતમાં દાવો કરી શકાય છે જ્યાં બેંકનું મુખ્ય કાર્યાલય છે, અથવા સભ્ય અથવા બિન-સભ્ય રાજ્યના પ્રદેશમાં જ્યાં તેણે સેવા અથવા પ્રક્રિયાની સૂચના સ્વીકારવાના હેતુ માટે એજન્ટની નિમણૂક કરી છે અથવા સિક્યોરિટીઝ જારી કરી છે અથવા ગેરંટી આપી છે. જોકે, સભ્યો અથવા સભ્યો તરફથી દાવાઓ મેળવનારા અથવા મેળવવા માંગતા વ્યક્તિઓ દ્વારા કોઈ કાર્યવાહી કરવામાં આવશે નહીં.

2. બેંકની મિલકત અને સંપત્તિ, ગમે ત્યાં સ્થિત હોય અને કોઈપણ વ્યક્તિ દ્વારા રાખવામાં આવે, બેંક વિરુદ્ધ અંતિમ ચુકાદો સંભળાવવામાં આવે તે પહેલાં, તમામ પ્રકારની જપ્તી, ટાંચમાં લેવા અથવા અમલથી મુક્ત રહેશે.

લેખ 53

સંપત્તિ અને આર્કાઇવ્સની મુક્તિ

1. બેંકની મિલકત અને સંપત્તિ, ગમે ત્યાં સ્થિત હોય અને કોઈપણ વ્યક્તિ દ્વારા રાખવામાં આવે, કારોબારી અથવા કાયદાકીય કાર્યવાહી દ્વારા શોધ, માંગણી, જપ્તી, જપ્તી અથવા અન્ય કોઈપણ પ્રકારની લેવા અથવા જપ્તીથી મુક્ત રહેશે.

2. બેંકના આર્કાઇવ્સ અને, સામાન્ય રીતે, તેની માલિકીના અથવા તેના દ્વારા રાખવામાં આવેલા તમામ દસ્તાવેજો, ગમે ત્યાં સ્થિત હોય, અખંડ રહેશે.

લેખ 54

પ્રતિબંધથી સંપત્તિની સ્વતંત્રતા

બેંકના હેતુ અને કાર્યોને પૂર્ણ કરવા માટે જરૂરી હદ સુધી અને આ કરારની જોગવાઈઓને આધીન, બેંકની બધી મિલકત અને અન્ય સંપત્તિઓ કોઈપણ પ્રકારના પ્રતિબંધો, નિયમનો, નિયંત્રણો અને મોરેટોરિયાથી મુક્ત રહેશે.

લેખ 55

સંચાર માટે વિશેષાધિકાર

બેંકના સત્તાવાર સંદેશાવ્યવહારને દરેક સભ્ય દ્વારા તે જ રીતે આપવામાં આવશે જે તે અન્ય સભ્યોના સત્તાવાર સંદેશાવ્યવહારને આપે છે.

લેખ 56

વ્યક્તિગત મુક્તિ અને વિશેષાધિકારો

1. બેંકના બધા ગવર્નરો, ડિરેક્ટરો, વૈકલ્પિક, અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓ અને બેંક માટે મિશન કરતા નિષ્ણાતો અને સલાહકારો;

(i) તેમના દ્વારા તેમની સત્તાવાર ક્ષમતામાં કરવામાં આવતા કાર્યોના સંદર્ભમાં કાનૂની પ્રક્રિયાથી મુક્તિ મળશે;

(ii) જ્યાં તેઓ સ્થાનિક નાગરિક નથી, ત્યાં તેમને ઇમિગ્રેશન પ્રતિબંધો, એલિયન નોંધણી આવશ્યકતાઓ અને રાષ્ટ્રીય સેવા જવાબદારીઓથી સમાન મુક્તિ મળશે, અને વિનિમય નિયમોના સંદર્ભમાં સમાન સુવિધાઓ મળશે જે સભ્યો દ્વારા અન્ય સભ્યોના તુલનાત્મક રેન્કના પ્રતિનિધિઓ, અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓને આપવામાં આવે છે; અને

(iii) મુસાફરી સુવિધાઓના સંદર્ભમાં સમાન વર્તન આપવામાં આવશે જે સભ્યો દ્વારા અન્ય સભ્યોના તુલનાત્મક રેન્કના પ્રતિનિધિઓ, અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓને આપવામાં આવે છે.

2. બેંક માટે મિશન કરતા નિષ્ણાતો અને સલાહકારોને બેંકના મતે, તેમના મિશનના સમયગાળા દરમિયાન તેમના કાર્યોના સ્વતંત્ર ઉપયોગ માટે જરૂરી મુક્તિ અને વિશેષાધિકારો આપવામાં આવશે, જેમાં તેના સંબંધમાં મુસાફરીમાં વિતાવેલો સમયનો સમાવેશ થાય છે.

લેખ 57

કરમાંથી મુક્તિ

1. બેંક, તેની મિલકત, અન્ય સંપત્તિઓ, આવક અને તેના કાર્યો અને વ્યવહારો બધા કરવેરા અને તમામ કસ્ટમ ડ્યુટીમાંથી મુક્ત રહેશે. બેંક કોઈપણ કર અથવા ડ્યુટીની ચુકવણી, રોકી રાખવા અથવા વસૂલાત સંબંધિત કોઈપણ જવાબદારીમાંથી પણ મુક્ત રહેશે.

2. બેંક દ્વારા બેંકના ડિરેક્ટરો, વૈકલ્પિક, અધિકારીઓ અને અન્ય વ્યાવસાયિક કર્મચારીઓને ચૂકવવામાં આવતા પગાર અને મહેનતાણું પર અથવા તેના સંદર્ભમાં કોઈ કર વસૂલવામાં આવશે નહીં.

3. બેંક દ્વારા જારી કરાયેલ કોઈપણ જવાબદારી અથવા સુરક્ષા પર કોઈપણ પ્રકારનો કર વસૂલવામાં આવશે નહીં, જેમાં કોઈપણ ડિવિડન્ડ અથવા વ્યાજનો સમાવેશ થાય છે, જે કોઈપણ દ્વારા રાખવામાં આવે છે:

(i) જે આવી જવાબદારી અથવા સુરક્ષા સામે ભેદભાવ કરે છે કારણ કે તે બેંક દ્વારા જારી કરવામાં આવે છે; અથવા

(ii) જો આવા કરવેરા માટેનો એકમાત્ર અધિકારક્ષેત્રનો આધાર તે સ્થળ અથવા ચલણ હોય જેમાં તે જારી કરવામાં આવે છે, ચૂકવવામાં આવે છે અથવા ચૂકવવામાં આવે છે, અથવા બેંક દ્વારા જાળવવામાં આવતી કોઈપણ ઓફિસ અથવા વ્યવસાયનું સ્થાન હોય.

4. બેંક દ્વારા ગેરંટી આપવામાં આવેલી કોઈપણ જવાબદારી અથવા સુરક્ષા પર, જેમાં કોઈપણ ડિવિડન્ડ અથવા વ્યાજનો સમાવેશ થાય છે, કોઈપણ વ્યક્તિ દ્વારા રાખવામાં આવેલ કોઈપણ કર વસૂલવામાં આવશે નહીં:

(i) જે આવી જવાબદારી અથવા સુરક્ષા સામે ભેદભાવ કરે છે કારણ કે તે બેંક દ્વારા ગેરંટી આપવામાં આવી છે; અથવા

(ii) જો આવા કરવેરા માટેનો એકમાત્ર અધિકારક્ષેત્રનો આધાર બેંક દ્વારા જાળવવામાં આવતી કોઈપણ ઓફિસ અથવા વ્યવસાયનું સ્થાન હોય.

લેખ 58

અમલીકરણની સૂચના

દરેક સભ્યએ આ પ્રકરણની જોગવાઈઓને તેના ક્ષેત્રમાં અસરકારક બનાવવા માટે લેવામાં આવેલા ચોક્કસ પગલાંની તાત્કાલિક બેંકને જાણ કરવી જોઈએ.

લેખ 59

મુક્તિઓ, મુક્તિઓ અને વિશેષાધિકારોનો ઉપયોગ

આ પ્રકરણમાં આપવામાં આવેલી મુક્તિઓ, મુક્તિઓ અને વિશેષાધિકારો બેંકના હિતમાં આપવામાં આવ્યા છે. ડિરેક્ટર બોર્ડ આ કરારના કલમ 52, 54, 56 અને 57 માં આપવામાં આવેલી મુક્તિઓ અને મુક્તિઓને તે નક્કી કરી શકે તેટલી હદ સુધી અને શરતો પર છોડી શકે છે, જ્યાં તેના મતે તેની કાર્યવાહી બેંકના હિતોને આગળ ધપાવશે. રાષ્ટ્રપતિ પાસે એવા કિસ્સાઓમાં કોઈપણ અધિકારીની મુક્તિને છોડી દેવાનો અધિકાર અને ફરજ રહેશે જ્યાં, તેમના મતે, મુક્તિ ન્યાયના માર્ગમાં અવરોધ ઊભો કરશે અને બેંકના હિતોને પૂર્વગ્રહ રાખ્યા વિના તેને છોડી શકાય છે.