સ્પષ્ટ અને સારી રીતે વંચાય તેવું મેડિકલ પ્રિસ્ક્રિપ્શન – નાગરિકનો બંધારણીય અધિકાર
Punjab and Haryana High Court એ એક મહત્વપૂર્ણ ચુકાદામાં જણાવ્યું કે સ્પષ્ટ અને સારી રીતે વંચાય તેવું મેડિકલ પ્રિસ્ક્રિપ્શન મેળવવું એ દરેક નાગરિકનો બંધારણીય અધિકાર છે.
 |
| Medical Judgment |
કોર્ટનો આદેશ
- જ્યાં સુધી કોમ્પ્યુટરાઈઝ્ડ સિસ્ટમ ઉપલબ્ધ ન થાય, ત્યાં સુધી તમામ ડોકટરોને દવાઓ અને નિદાનની વિગતો મોટા (કેપિટલ) અક્ષરોમાં લખવી ફરજિયાત રહેશે.
- આ નિયમ પંજાબ, હરિયાણા અને ચંદીગઢમાં કડક રીતે લાગુ કરવામાં આવશે.
- હેતુ – અસ્પષ્ટ લખાણને કારણે સારવારમાં થતી ભૂલો અટકાવી દર્દીની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવી.
દર્દીઓના અધિકારો
- દર્દીઓને પોતાના રોગ અને નિદાન વિશે જાણવાનો અધિકાર છે.
- સ્પષ્ટ પ્રિસ્ક્રિપ્શનથી દવાઓના ખોટા ઉપયોગ અને ખોટી સારવાર અટકાવી શકાય છે.
કેસનો પરિપ્રેક્ષ્ય
આ મુદ્દો ત્યારે પ્રકાશમાં આવ્યો જ્યારે બળાત્કારના એક કેસમાં મેડિકલ રિપોર્ટના અક્ષરો જ ઉકલી રહ્યા ન હતા. તેના આધારે પંજાબ અને હરિયાણા હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશ જસગુરપ્રીત સિંહ પુરીની સિંગલ બેન્ચે આ ચુકાદો આપ્યો હતો.
Punjab and Haryana High Court: પંજાબ અને હરિયાણા હાઈકોર્ટે એક ચુકાદામાં જણાવ્યું છે કે, સ્પષ્ટ અને સારી રીતે વંચાય તેવું મેડિકલ પ્રિસ્ક્રિપ્શન મેળવવું એ દરેક નાગરિકનો બંધારણીય અધિકાર છે. આ ઉપરાંત કોર્ટે આદેશ આપ્યો છે કે જ્યાં સુધી કોમ્પ્યુટરાઈઝ્ડ સિસ્ટમ ન આવે, ત્યાં સુધી તમામ ડોકટરોએ દવાઓ અને નિદાનની વિગતો મોટા (કેપિટલ) અક્ષરોમાં જ લખવી.
આ નિયમ પંજાબ, હરિયાણા અને ચંદીગઢમાં કડક રીતે લાગુ કરવામાં આવશે. આ નિર્ણયનો મુખ્ય હેતુ અસ્પષ્ટ લખાણને કારણે સારવારમાં થતી ભૂલોને અટકાવવાનો છે, જેથી દર્દીની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરી શકાય. ઉપરાંત એવું પણ કહ્યું કે, દર્દીઓને પણ પોતાના રોગ અને નિદાન વિશે જાણવાનો હક છે.
આ ચુકાદો પંજાબ અને હરિયાણા હાઈકોર્ટના ન્યાયાધીશ (જસ્ટિસ) જસગુરપ્રીત સિંહ પુરીની સિંગલ બેંચ દ્વારા આપવામાં આવ્યો હતો. આ મુદ્દો ત્યારે પ્રકાશમાં આવ્યો જ્યારે બળાત્કારના એક કેસમાં મેડિકલ રિપોર્ટના અક્ષરો જ ઉકલી રહ્યા ન હતા.
નિષ્કર્ષ
આ નિર્ણય માત્ર એક પ્રદેશ પૂરતો સીમિત નથી પરંતુ સમગ્ર દેશ માટે એક માપદંડ સ્થાપિત કરે છે. ડોકટરોની સ્પષ્ટ લખાણની ફરજથી દર્દીઓની સુરક્ષા વધશે અને આરોગ્ય વ્યવસ્થામાં પારદર્શિતા આવશે.